Invasieve hoornaars: Wat Vlaanderen kan leren van Amerikaans succes

Zoeken

De reuzenhoornaar – ook wel bekend als de ‘moordwesp’ – is succesvol uitgeroeid in de Verenigde Staten. Dankzij een gecoördineerde aanpak en intensieve samenwerking tussen overheden en burgers werd deze schadelijke soort in slechts vijf jaar geëlimineerd. Terwijl de VS dit succes viert, blijft Vlaanderen vechten tegen de opmars van de Aziatische hoornaar. Wat kunnen we leren van de Amerikaanse aanpak, en hoe kunnen we de impact van de Aziatische hoornaar in onze regio beperken?


Succesvolle uitroeiing in de VS

In 2019 werd de reuzenhoornaar voor het eerst waargenomen in de Amerikaanse staat Washington. Deze grote, agressieve wesp, die honingbijenkorven binnen 90 minuten kan uitmoorden, vormde een serieuze bedreiging voor de biodiversiteit, landbouw en imkerij.

De Amerikaanse autoriteiten reageerden snel. Ze zetten selectieve vallen in en gebruikten zendertjes om gevangen hoornaars te volgen naar hun nesten, die vervolgens werden vernietigd. Dankzij de actieve betrokkenheid van burgers – die meer dan de helft van de waarnemingen meldden – en nauwe samenwerking tussen instanties, werd de soort uitgeroeid.

Sven Spichiger, programmamanager van de Washington State Department of Agriculture, benadrukt: “Zonder de steun van het publiek zouden we deze uitroeiing nooit hebben bereikt.”1

Bestrijders van de reuzenhoornaar in Washington zien er bepaald spectaculair uit. — © /washington state

De Aziatische hoornaar in Vlaanderen

Hoewel de reuzenhoornaar Vlaanderen niet bedreigt, is zijn kleinere neef, de Aziatische hoornaar, al jarenlang een groeiend probleem. Deze invasieve soort voedt zich met bestuivende insecten en vormt zo een bedreiging voor de biodiversiteit en de landbouw.

De eerste waarnemingen in Vlaanderen dateren van 2004, maar sindsdien is de populatie exponentieel gegroeid. In 2024 werden meer dan 2.500 meldingen geregistreerd, wat resulteerde in de vernietiging van 1.306 nesten. Sofie Standaert, coördinator van vzw RATO, stelt: “We gaan de Aziatische hoornaar niet meer wegkrijgen, maar gerichte bestrijding blijft noodzakelijk om de schade te beperken.”


Wat kan Vlaanderen leren van de VS?

De Amerikaanse aanpak biedt belangrijke lessen voor Vlaanderen:2

  1. Snel ingrijpen met een noodplan: Direct na de eerste waarneming in de VS werd een gecoördineerd actieplan uitgerold. Tim Adriaens van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek benadrukt: “Snelheid en een strak noodplan maken een groot verschil.”
  2. Publieke betrokkenheid: Meldingen van burgers speelden een sleutelrol in de Amerikaanse bestrijding. Het betrekken van de bevolking via bewustwordingscampagnes en gebruiksvriendelijke meldingssystemen kan ook in Vlaanderen een doorslaggevende factor zijn.
  3. Budgetten en duidelijke rolverdeling: Sofie Standaert wijst op het belang van voorbereidende afspraken en financiering: “Als je bij een nieuwe soort nog op zoek moet gaan naar middelen, verlies je veel kostbare tijd.”
  4. Geavanceerde technologie: Het gebruik van zendertjes en richtantennes bleek in de VS een efficiënte manier om nesten te lokaliseren, een techniek die ook in Vlaanderen wordt toegepast.

Wil je helpen? Meld nesten van de Aziatische hoornaar!

In Vlaanderen speelt de bevolking een cruciale rol bij de bestrijding van de Aziatische hoornaar. Groenprojecten Devos, actief in West-Vlaanderen, biedt hulp bij het verdelgen van nesten. Indien jouw gemeente tussenkomt, is dit zelfs kosteloos. Hiervoor is het echter belangrijk dat het nest correct wordt gemeld via de juiste kanalen:

  • Gemeentelijke meldingen: Ga naar vespawatch.be. Hier vind je een eenvoudig stappenplan om een waarneming te registreren. Maak een foto van de hoornaar of het nest en upload deze samen met de locatie.
  • Individuele meldingen: Voor waarnemingen buiten gemeentelijke ondersteuning kun je terecht op waarnemingen.be. Ook hier is het belangrijk om duidelijke foto’s en locatiegegevens door te geven.

Een correcte en tijdige melding helpt professionals, zoals Groenprojecten Devos, om snel actie te ondernemen en de verspreiding van de Aziatische hoornaar te beperken.


Samen beschermen we onze biodiversiteit

De strijd tegen de Aziatische hoornaar is uitdagend, maar niet onmogelijk. Door samen te werken, meldingen serieus te nemen en gebruik te maken van geavanceerde bestrijdingstechnieken, kunnen we de impact van deze invasieve soort verminderen. Wil je meer weten of heb je een nest gespot? Bezoek vespawatch.be en draag jouw steentje bij!

Je kan ook contact opnemen met Groenprojecten Devos om het nest te verdelgen indien je geen beroep kan doen op de gratis verdeling van de gemeentelijke diensten. Meer info op de webpagina van de Aziatische Hoornaar.

  1. Correspondent, O. (2025, January 6). Amerikanen roeien reuzenhoornaar met succes uit: wat kan Nederland hiervan leren voor aanpak Aziatische hoornaar? Telegraaf. https://www.telegraaf.nl/nieuws/1329962875/amerikanen-roeien-reuzenhoornaar-met-succes-uit-wat-kan-nederland-hiervan-leren-voor-aanpak-aziatische-hoornaar ↩︎
  2. Vilt. (2025, January 9). Invasieve hoornaars: ‘Moordwesp’ uitgeroeid in de VS, wat kan Vlaanderen leren? VILT. https://vilt.be/nl/nieuws/invasieve-hoornaars-moordwesp-uitgeroeid-in-de-vs-wat-kan-vlaanderen-leren ↩︎

Populaire artikels

  • Groenprojecten Devos en de Green Deal Natuurlijke Tuinen
    Groenprojecten Devos en de Green Deal Natuurlijke Tuinen

    Aandacht voor biodiversiteit levert heel wat voordelen op voor de natuur en het klimaat, maar ook voor de sector en de tuineigenaar. De ‘Green Deal Natuurlijke tuinen’ wil de biodiversiteit in Vlaamse tuinen verhogen en het draagvlak ervoor versterken. Ook Groenprojecten Devos wil hierin bijdragen.

  • Nazomer in September: Voorbereiden op de Herfst in de Tuin
    Nazomer in September: Voorbereiden op de Herfst in de Tuin

    Hoewel de nazomer zich nog uitstrekt, merken we in september al de eerste herfstachtige tinten in de tuin op. In deze blogpost bespreken we enkele taken die je in september in de tuin kunt uitvoeren.

  • Koelreuteria paniculata: De Verbluffende Schoonheid van de Chinese Vernisboom
    Koelreuteria paniculata: De Verbluffende Schoonheid van de Chinese Vernisboom

    Als je op zoek bent naar een opvallende en sierlijke boom die je tuin kan transformeren, dan is de Koelreuteria paniculata, ook bekend als de Chinese vernisboom, Lampionboom of Gele zeepboom, een uitstekende keuze. Deze charmante boom staat bekend om zijn elegante verschijning, opvallende bloemen en prachtige herfstkleuren. In deze blogpost zal ik dieper ingaan…

  • Project: Takkenril in Koekelare.
    Project: Takkenril in Koekelare.

    Dode haag of heg? Er zijn verschillende opties. In koekelare vonden we een dode heg terug. Je kan dit op verschillende manieren aanpakken: Verwijderen en vervangen, laten staan als dood hout, aanplanten met klimmers. Voor dit kleine project waren een aantal vereisten: Onze oplossing: De dode haag omvormen tot takkenril of houtwal. Op een hoogte…

  • Project: Vellen Populieren in Kortemark
    Project: Vellen Populieren in Kortemark

    In een particulier project van landschappelijke integratie zijn populieren geveld, gecompenseerd in een ecologisch totaalproject, en wordt het landschap verrijkt met een Paddock Paradise.

  • Project: Beplantingsontwerp en aanleg in De Haan
    Project: Beplantingsontwerp en aanleg in De Haan

    Met een innovatief beplantingsplan hebben we een natuurlijke tuinontwerp gecreëerd. De borderrand in Ecolat en fruitbomen met bijhorende leisteunen zijn nu een realiteit.

Tuintips en advies in je mailbox?

Abonneer je op de nieuwsbrief!

Soms zie je door het bos de bomen niet meer. Geef je groene omgeving de aandacht die ze verdient.

Veel terreinen, parken en tuinen worden nog altijd beheerd op een ouderwetse manier: twee keer per jaar, snel, oppervlakkig en zonder kennis van ecologische processen en successie .
Dat lijkt op korte termijn efficiënt, maar de schade toont zich later — in hoge onderhoudskosten, heraanleg en verloren biodiversiteit.

Bij Groenprojecten Devos doen we het anders. Wij combineren vakkennis, data en techniek om groen te beheren dat zichzelf bijna in stand houdt — veilig, duurzaam en economisch voordelig.